حوادث و بلایای طبیعی که به نام حوادث غیرمترقبه در کشور ما نامیده می‌شود، امروزه بخشی از اخبار همه روزه جهان را به خود اختصاص داده است.

ایران نیز با ثبت 34 نوع حادثه از 43 حادثه شناخته شده در جهان، شاهد وقوع بسیاری از بلایای طبیعی است که علاوه بر جان انسان‌ها، خسارت‌های کلان مالی را نیز برای جامعه به دنبال داشته است.

استان یزد 15 نوع حادثه طبیعی را تجربه کرده است

استان یزد نیز شاهد وقوع 15 نمونه از این حوادث است و باید در کنار دیگر نقاط کشور که طبق آمارها جزو 10 کشور حادثه‌ خیز دنیاست، به این حوادث و علل آنها نیز توجه داشت.

از آنجا که علاج واقعه را باید قبل از وقوع کرد، نگاهی به آسیب‌های غیرمترقبه‌ای که در این حیطه تهدیدگر جامعه است، می‌تواند باعث برنامه‌ریزی دقیق‌تر برای مقابله با این حوادث شود.

در این گزارش و در گفت‌وگو با دبیر ستاد حوادث غیر مترقبه شهرستان ابرکوه، نگاهی به حوادثی خواهیم داشت که تهدیدگر این شهرستان است.

جواد شمس در گفت‌وگو با خبرنگار فارس اظهار داشت: همزمان با پیشرفت‌های تکنولوژی و فنی و صنعتی، قدرت مقابله با حوادث طبیعی از جمله در برابر حوادثی همچون سیل، طوفان و تا حدودی خشکسالی نیز افزایش یافته است.

این مسئول افزود: در این میان اما تهدیداتی نیز اضافه شده و در واقع انواع جدیدی از حوادث که حاصل فعالیت‌های بشری و انسان است، هویدا شده که از جمله آنها می‌توان به خطرات ناشی از نشست زمین در اثر برداشت بی‌رویه از آب‌های زیرزمینی یا آتش‌سوزی‌ها در اثر احداث شبکه‌های گاز شهری و خطوط انتقال گاز و نفت یا آلوده شدن منابع آب زیرزمینی به مواد شیمیایی حاصل از فعالیت‌های صنعتی اشاره کرد.

نشست زمین، ابرکوه را تهدید می‌کند

وی در مورد آنچه می‌تواند به عنوان تهدیدات آینده شهرستان ابرکوه تلقی شود، اظهار داشت: یکی از این تهدیدات، نشست زمین است و در حوالی گنبد عالی، شمس‌آباد، نصرت‌آباد و در واقع در امتداد جاده یزد - ابرکوه، فیض‌آباد، شهرسب، جاده ابرکوه – مهردشت - اسفندآباد به ویژه در جنوب جاده یعنی به سمت دریاچه و کفه نمک که رسوبات دانه ریزتر و رسی با ضخامت بسیار زیاد و بعضی حفاری‌ها تا 400 متر دارد، شاهد این پدیده هستیم.

وی افزود: همچنین ایجاد دولین‌ها در منطقه شرق و شمال شرق و شمال شهر ابرکوه یعنی شمال روستاهای فیض‌آباد، منطقه گزستان، حسام‌ آباد، ملک‌آباد و اطراف روستای مریم آباد و شمال شرکت کشت و صنعت ابرکوه به دلیل برداشت بی‌رویه و بیش از حد از آب‌های زیرزمینی و عدم جایگزینی آب‌های برداشت شده، به دلیل عدم تغذیه و کاهش منابع زیرزمینی، پدیده نشست زمین در این مناطق بروز و ظهور پیدا کرده است.

سیل همچنان ابرکوه را تهدید می‌کند

شمس گفت: سیل نیز حادثه طبیعی مهمی است که شهرستان ابرکوه را تهدید می‌کند.

وی خاطرنشان کرد: به رغم ساخت و احداث بندهای تغذیه مصنوعی به دلیل حوادث گذشته و پتانسیل دشت‌ها و ارتفاعات آباده و اقلید که مهم‌ترین محل و سرچشمه آب‌های ورودی به شهرستان از سمت دهانه گاشار است، این بندها همچنان جزو حوادث طبیعی مهم تهدید کننده ابرکوه است.

باید برای مقابله با طوفان و ریزگردها برنامه داشت

این مسئول اظهار داشت: وجود ریزگردها نیز یکی از عواملی است که باید برای مقابله با آنها برنامه‌ریزی داشت.

وی افزود: با توجه به خشکسالی‌های اخیر، فقر پوشش گیاهی، کمی رطوبت خاک و همچنین ویژگی‌های اقلیمی منطقه، وزش بادهای شدید همچنین وجود ریزگردها می‌توانند در شهرستان در آینده موجب خسارت شوند.

حوادث جاده‌ای، حال و آینده ابرکوه را تهدید می‌کند

شمس یکی دیگر از حوادث تهدیدکننده شهرستان ابرکوه در آینده را حوادث جاده‌ای ذکر کرد.

وی بیان کرد: با توجه به محورهای مواصلاتی موجود در شهرستان از جمله محور ابرکوه - یزد، ابرکوه - شیراز، ابرکوه - جرقوئیه و محورهای جدید در حال ساخت از جمله ابرکوه - مروست و ابرکوه - صفاشهر، از جمله حوادث جاده‌ای خواهند بود که ابرکوه در آینده در تمام سال با آن مواجه خواهد بود.

شمس ادامه داد: در حال حاضر نیز شهرستان ابرکوه در طول سال متاثر از این حوادث است.

نگاهی به گذشته، تجربه مبارزه با حوادث غیرمترقبه در آینده است

برای توجه دادن مردم و مسئولان به لزوم توجه هر چه بیشتر برای مقابله با حوادثی که حال و آینده شهرستان را تهدید می‌کند، باید نیم نگاهی نیز به اتفاقات سال‌های گذشته داشت که خسارات سنگینی را برای مردم شهرستان بر جای گذاشت.

سیل سال 1380 در اسفندآباد و سیل سال 1382 در روستای احمدآباد باعث تخریب منازل این روستاها شد و بارندگی‌های سال گذشته نیز باعث وارد آمدن خسارت به بسیاری از تاسیسات زیربنایی، منازل مسکونی، کشاورزی و منابع طبیعی و محیط زیست شهرستان شد.

طوفان‌های همه ساله به ویژه طوفان اسفند ماه سال پیش که سرعتی بیش از 120 کیلومتر در ساعت برای آن ثبت شد و در سال‌های اخیر در شهرستان و استان بی‌سابقه بود نیز خسارت‌های زیادی به بار آورد.

باید به این موارد، موضوعاتی چون خشکسالی، حوادث جاده‌ای و ... را نیز اضافه کرد.

بنابراین با نگاهی به گذشته و درس گرفتن از آن، آینده‌ای روشن را برای سال‌های بعد ترسیم کنیم و به رغم قبول داشتن اجتناب ناپذیری برخی حوادث، تلاش کنیم تا از تبعات و آثار مخرب آن کاسته شود.

==============

گزارش از: رحیم میرعظیم